Temel Fotoğrafçılık : Enstantane Nedir?

Nis 22, 2020 Fotoğrafçılık
temel fotoğrafçılık enstantane nedir

Temel Fotoğrafçılık : Enstantane Nedir?

Enstantanenin ne olduğunu diyafram ile beraber daha iyi anlayacağınız şekilde anlatacağım. Anlamadığınız ve istekleriniz için yorum atabilirsiniz. Önce ki makalemde diyaframı anlatmıştım. Diyafram makalesini okumadıysanız buraya tıklayarak önce Diyafram Nedir? makalesini okumanızı tavsiye ederim. Diyafram makalesinde, diyaframın ışığın ne kadarının kameramıza alacağımızı belirlediğini söylemiştik. Enstantane de diyaframın belirlediği kadar gelen ışığın, ne kadar süre içeri alınacağını belirler.

Yani deklanşöre bastığımızda ayarladığımız oranda gelen ışığın ne kadar süre içeri alınacağını belirler. Bunu makinemiz şu şekilde yapar;

  • Lensimize giren ışığın ne kadarının içeri alınacağını diyafram ile belirleriz
  • İçeri giren ışık makinin lense birleşim kısmında olan sensörün önündeki aynaya yansır.
  • Deklanşöre bastığımızda da bu ayna(perde) kalkar ve ışık sensöre çarpar.
  • Bu aynanın ne kadar süre açık kalacağı Enstantane değeri ile belirlenir.

Enstantane değerleri 1 saniye, 2.5 saat veya çok çok daha kısa olan 1/60, 1/400 (saniyenin 400’de 1 kadar) gibi çok hızlı açılma ve kapanma değerlerine düşebilir.

kamera ayarları
Fotoğraf Makinesi Modları

Enstantane hızının fotoğrafçılık üzerindeki etkisi?

Fotoğrafçılık dediğimizde bir çok fotoğraf türü aklımızda canlanır. Portre, manzara, vahşi yaşam gibi bir çok fotoğrafçılık dalı mevcut. Enstantane hızıyla en çok ilgilenen alan ise uzun pozlama fotoğraf çeken insanlar. Uzun pozlama da enstantane hızını çok yavaş yaparak ışığın hareketini yakalarız. Aşağıdaki fotoğrafta gördüğünüz gibi ışıklar şerit şerit çıkıyor. Bunun sebebi uzun pozlama da enstantane hızını çok yavaş yapmamız yani bu süre 2.5 saate kadar çıkarken 30 saniye, 1 dakika gibi sürelerde olabilir. Örneğin enstantane değerinizi 60 saniyeye ayarladığınızı varsayalım. Bu ayarda fotoğrafı çekmek için deklanşöre bastığınızda sensörün önünde bulunan perde (ayna) 60 saniye boyunca açık kalır ve bu süre zarfında içeriye hep ışık alır. Bu süre boyunca hareket eden ışıkları hep alacağı için hareket eden ışıkların izini fotoğrafımıza yansıtırız. Bu çekim türüne uzun pozlama diyoruz. Ancak yukarıda bahsettiğim gibi enstantane hızının 1 dakika, 10 dakika gibi değerlerde fotoğraf çekerken, deklanşöre bastığımızda fotoğraf makinesinin hiç bir şekilde hareket etmemesi gerekir. Yoksa hareket ettirdiğinizde sabit duran ışıkların dağıldığını ve kötü bir görüntünün oluşacağını unutmayın.

uzun pozlama
Uzun pozlama örneği

Enstantaneyi kısa sürelerde kullanırsak ne olur?

Enstantane ayarını kısa sürelerde kullanırsak, perde hızını arttırdığımız için sensöre yansıyan ışık daha azdır. Fakat bunu daha karanlık fotoğraflar çekeceğiz gibi düşünmeyin. Çünkü ışığın daha kısa süre alınması demek daha az ışık alınması demek değildir. Örneğin bir kuş fotoğrafı çektiğinizi düşünün. Kuş fotoğrafçılığın da anı yakalamak gerekir. Bu yüzden perdenin açılma ve kapanma hızını çok düşük sürelere getiririz ki anı yakalayabilelim. Eğer Enstantane hızınız uzun olursa, kuş hareket ederken çektiğiniz fotoğrafta, hareket olan kısımlar bulanık çıkacaktır. Bu yüzden enstantane ayarını çok hızlı yaparız ki fotoğrafın çekildiği anın hepsini net bir şekilde alabilelim. Aynı şekilde spor fotoğrafçılığı yapanlar içinde aynı şey geçerlidir. Çünkü sporcuları yakalamak için enstantane hızının çok hızlı olması gerekir ki, o anı net bir şekilde yakalayabilsin. Sporcuların, hareketliyken net çekilmiş bütün fotoğrafları, çok hızlı enstantane ayarlarında çekilir. Yani çok hızlı hareket eden veya hareket eden her şeyi enstantane ayarını kısa sürelerde kullanarak çekicez. Burada da önemli olan bir husus var. Bu da enstantane ayarı çok hızlı olduğunda perde çok hızlı bir şekilde açılır-kapanır. Bu yüzden ışığın çok az bir miktarı içeri alınır. Bunun doğuracığı bir sonuç fotoğrafın karanlık çıkması olabilir. Bunu engellemek için diyafram değerinizi ve iso ayarlarıyla fotoğrafınızı desteklemelisiniz.

enstantane nedir
Köylerde kerpiç evlerin çatýlarýna yuva yapar. Nesli tükenmek üzere olan bir kuþtur. Klasik köy evlerinin azalmasý ve tarým alanlarýnýn tahrip edilmesi sonucu yaþam alanlarý giderek daralmaya baþlamýþtýr.

Enstantaneyi uzun sürelere getirsek ne olur?

Enstantane ayarı uzun sürelere getirilince, deklanşöre bastığımızda sensör önündeki perde veya ayna daha uzun süre açık kalacaktır. Bu yüzden daha fazla ışık alacaktır. Burada dikkat etmeniz gereken şey, enstantane hızı düşürüldüğünde, örneğin 10 saniye gibi değerlerde çekim yaparken deklanşöre bastığınızda fotoğraf makinesinin hiç hareket etmemesi lazım. Çünkü hareket ederse fotoğrafa yansıyan ışıklar hareket edecek ve çizgi şeklin de ışıklar oluşacaktır. Bunu engellemek için bir tripod kullanmanızı öneririm.

Hatalı çekim örnek fotoğrafı

enstantane nedir
Hatalı bir fotoğraf çekimi. Tabi ki bu tarz fotoğraflar çekmek istemiyorsak hatalı 🙂 Tripod kullanmayı unutmayın 🙂

Makinemizde Enstantane Ayarı:

Fotoğraf makinelerinde enstantaneyi ayarlamak için, fotoğraf makinemizin modunu ya manuel moda ya da enstantane öncelikli moda alarak yapabiliriz. Manuel modu kullanırken sadece enstantaneyi değil diğer pozometre değerlerini de ayarlamamız gerekir. Bu yüzden fotoğrafçılığa yeni başlayan birisi diğer modu yani, enstantane öncelikli modu kullanmasını öneririm. Çünkü enstantane öncelikli modu kullandığınızda fotoğraf makinesi sizin seçtiğiniz enstantane hızına göre diğer pozometreyi değerlerini otomatik ayarlar. Bunlar diyafram, iso vb…

Enstantane önceliklikli moda geçebilmek için fotoğraf makinelerindeki yuvarlak kısmındaki modlardan TV olana getirmelisiniz. Enstantane öncelikli mod TV kısaltması ile kullanılır. Yukarıda bahsettiğim gibi, siz bu modda ayarladığınız enstantane hızına göre fotoğraf makinesi sizin diğer ayarlarınızı otomatik ayarlayacaktır.

Fotoğrafçılık eğitimi serisinin başlangıç makalesine gitmek için buraya tıklayın.

“Temel Fotoğrafçılık : Enstantane Nedir?” için bir yorum

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir